Home / Giáo dục / Phân tích bài thơ Từ ấy

Phân tích bài thơ Từ ấy

Phân tích bài thơ Từ ấy

Bài làm

Trước cách mạng tháng Tám năm 1945, thơ Mới bùng nổ mạnh mẽ với cái tôi cá nhân trở thành trung tâm của vũ trụ, cởi bỏ mọi ràng buộc. Tâm trạng bao trùm Thơ Mới là nỗi buồn của một bi kịch thiếu một niềm tin đầy đủ. Thế nhưng giữa lúc các nhà thơ Mới còn cô đơn, bế tắc trong nỗi buồn tuyệt vọng trong tình yêu bất trắc và có xu hướng tìm đến chốn thì Tố Hữu với tác phẩm Từ Ấy đã cất lên tiếng hát ngợi ca lý tưởng cách mạn, thể hiện cái tôi gắn bó với xã hội với nhân dân.

Thơ Tố Hữu là tiếng hát tiếng reo vui, là mùa xuân và bình minh, là trời xanh và gió lộng. Thơ ông thủ thỉ, tâm tình, ngọt ngào như giọng cô gái Huế với những làn điệu của núi non sông nước rất đỗi dịu dàng, thơ mộng. Thơ Tố Hữu còn là những vần thơ trữ tình chính trị lấy cảm hứng từ những sự kiện lịch sử cách mạng, thường được diễn đạt bằng ngôn ngữ bình dị, giọng điệu sôi nổi, tràn đầy nhiệt huyết. Qua tác phẩm Từ Ấy, tác giả đã thể hiện hình ảnh người thanh niên với trái tim tuổi 20 căng tràn sức sống đã đến với cách mạng bằng niềm phấn khích của một người vừa tìm thấy con đường lý tưởng của đời mình.

Ngay từ nhan đề Từ Ấy, người đọc như thấy được trái tim hồn hậu, chân thành của thi nhân đang reo lên những khúc ca yêu đời, say mê lý tưởng. Sự say mê cuộc đời từ ấy gợi lên một thời điểm lịch sử có thật trong cuộc đời nhà thơ, tháng 7 năm 1938 khi Tố Hữu được vinh dự đứng vào hàng ngũ cách mạng, được đấu tranh cho lý tưởng của dân tộc. Thời điểm ấy đã để lại dấu ấn quan trọng có bước ngoặt cho đường đời, đường thơ ông, gắn bó, chi phối đến toàn bộ tâm trạng cảm xúc , thái độ tình cảm của cái tôi thi sĩ.

phan tich bai tho tu ay - Phân tích bài thơ Từ ấy

Từ ấy không phải là lúc “ anh nắm tay em sôi nổi vụng về/ Mà nói vậy trái tim anh đó “ mà là khi “mặt trời chân lý chói qua tim “, là ‘khi tôi buộc hồn tôi với mọi người”, khi tôi đã là “con của vạn” nhà. Từ ấy chính là thời điểm bén duyên với cách mạng để hình thành một tâm hồn thuộc về lẽ sống lớn, tình cảm lớn, niềm vui lớn. Cánh cửa Từ ấy trở nên kỳ diệu, thiêng liêng  vì nó đã khai sinh cho chúng ta một thi sĩ lớn, bởi nó mở ra những điều mới mẻ, lạ lẫm, bất ngờ như chưa từng có trước đó:

“Từ ấy trong tôi bừng nắng hạ

Mặt trời chân lý chói qua tim

Hồn tôi là một vườn hoa lá

Rất đậm hương và rộn tiếng chim.”

Khổ thơ đã thể hiện niềm vui sướng, hạnh phúc của Tố Hữu khi được giác ngộ lý tưởng cách mạng. Lý tưởng ấy như một nguồn sáng chói loà xua tan đi cái ảm đạm của những tháng ngày tăm tối. Hai hình ảnh ẩn dụ “nắng hạ”, ‘ mặt trời chân lý” cùng hai động từ “ bừng” và “ chói” đã thể hiện sức sống mãnh liệt và sức ảnh hưởng lớn lao mạnh mẽ bất ngờ của nguồn ánh sáng chân lý. Lý tưởng Đảng như một nguồn sáng lớn lay động cả trái tim và khối óc nhà thơ, chiếu rọi vào mỗi ngõ ngách trong tâm hồn và lý trí tác giả. Nó là một chân lý lớn lại gặp một tâm thế đón nhận mong mỏi nên phút giây giác ngộ hiện lên mạnh mẽ phi thường, tâm hồn thi nhân rộn ràng, náo nức như một vườn hoa lá căng tràn sức sống.

Đặt trong hoàn cảnh đất nước của những ngày “ngửng đầu lên không thấy mặt trời/ đất lai láng những là nước mắt” ta mới thấu rõ niềm hân hoan tràn ngập trong tâm hồn nhà thơ. Lớn lên trong cảnh đất nước nô lệ, băn khoăn, khao khát tìm kiếm lẽ sống để rồi tất cả phút chốc xóa tan bởi mặt trời chân lý chói qua tim.

Sau những giây phút hào hứng và vui mừng, tâm trạng nhân vật trữ tình tạm lắng xuống suy tư hơn:

“Tôi buộc lòng tôi với mọi người

Để tình trang trải với trăm nơi

Để hồn tôi với bao hồn khổ

Gần gũi nhau thêm mạnh khối đời.”

Khổ thơ thứ hai đã thể hiện nhận thức mới về đời sống, về lẽ sống của nhà thơ Tố Hữu. Động từ ‘buộc” là ý thức trách nhiệm , sự tự nguyện sâu sắc, quyết tâm cao độ của Tố Hữu muốn vượt qua giới hạn cái tôi cá nhân để sống chan hòa với mọi người. Nhà thơ trang trải mối tình, cùng đồng cảm sẻ chia để trải nghiệm đến cuộc đời.

Tình yêu thương của nhà thơ không phải thứ tình cảm chung chung mà là tình hữu ái giai cấp, là sự quan tâm tới quần chúng nhân dân lao khổ. Ngoài kia có biết bao số phận đang quằn quại đau đớn, đang vật vã trong bế tắc. Trong nhận thức nhà thơ, mọi người hòa hợp yêu thương cho mạnh khối đời. “ Khối đời” là một hình ảnh ẩn dụ chỉ một khối đoàn kết của những con người chung cảnh ngộ, chung hận, chung tương lai. Khi cái tôi chan hòa trong cái ta, khi cá nhân hòa mình vào tập thể cùng lý tưởng thì sức mạnh sẽ được nhân lên gấp bội. Tố Hữu đã tự nguyện gắn bó cái tôi cá nhân với cái ta chung của mọi người bằng tình cảm yêu mến và sự giao cảm của những trái tim:

“Tôi đã là con của vạn nhà,

Là em của mọi kiếp phôi pha,

Là anh của vạn đầu em nhỏ

Không áo cơm cù bất cù bơ.”

Đối với nhà thơ, tình cảm giai cấp với quần chúng nhân dân lao khổ đã trở thành tình yêu ruột thịt. Trong một đại gia đình lớn, anh đã là con, là em, là anh. Giác ngộ lý tưởng thực sự hóa thành tình cảm và hành động cụ thể. Ở đây không phải “ sẽ” mà là đã”, tình cảm yêu thương, gắn bó ruột thịt đã hiện hữu, chan chứa trong từng lời thơ.

Nhà thơ đã thể hiện tấm lòng, tình cảm thương xót khi nhắc tới những “ kiếp phôi pha” và những em nhỏ dãi dầu. Họ là những con số rất đông đảo, được điệp đi nhấn lại trong các ý thơ “vạn nhà”, “vạn kiếp phôi pha”, “ vạn đầu em nhỏ”. Họ là một tập thể giống nhau ở nỗi khổ “ không áo cơm cù bất cù bơ”, họ là phần nhân dân đau đớn rên xiết nay đã hiệp lại để trở thành một sức mạnh chung, sức mạnh của những con người đau khổ muốn vùng dậy phá tan xiềng xích.

Trong tập thơ Từ Ấy và cả trong đời thơ cách mạng của mình, biết bao kiếp phôi pha đã đi vào thơ ông. Đó là một cô gái giang hồ, là một chú bé đi ở, là ông lão đầy tớ khốn khổ, là em bé bán bánh trong “ Một tiếng rao đêm”…  Cho nên, có thể nói, “tất cả Tố Hữu, thi pháp, tuyên ngôn, những yếu tố làm ra anh có thể tìm thấy trong tế bào này.  Anh là một nhà thơ của vạn nhà, buộc lòng mình vào cùng nhân loại” ( Chế Lan Viên).

Check Also

phan tich khuc vi thanh trong bai tho tay tien 310x165 - Phân tích khúc vĩ thanh trong bài thơ Tây Tiến

Phân tích khúc vĩ thanh trong bài thơ Tây Tiến

Phân tích khúc vĩ thanh trong bài thơ Tây Tiến Bài làm Tây Tiến là …

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *